40-lecie Centrum Badań Kosmicznych PAN

Piątek, 26 Maja 2017, 11:15

6 czerwca 2017 odbędą się oficjalne obchody 40-lecia istnienia Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk. Wśród wielu zaproszonych gości jest ks. Prof. Michał Haller, który wygłosi uroczysty odczyt.

Centrum Badań Kosmicznych PAN jest jedynym polskim instytutem badawczym, którego podstawowym celem jest badanie i wykorzystanie przestrzeni kosmicznej otoczenia Ziemi i Przestrzeni Międzyplanetarnej oraz rozwoju inżynierii kosmicznej i satelitarnej. Instytut został powołany decyzją Prezydium PAN 29 września 1976 roku, ale faktyczną działalność rozpoczął 1 kwietnia 1977 roku, niemal w 20 rocznicę rozpoczęcia ery kosmicznej.

W strukturze Instytutu znalazły się także jednostki zamiejscowe: Zakład Fizyki Słońca we Wrocławiu, Laboratorium Geodynamiczne w podziemiach Zamku Książ w Wałbrzychu oraz Obserwatorium Astrogeodynamiczne w Borówcu k. Kórnika (niedaleko Poznania).

Przygotowując się do obchodów okrągłej, czterdziestej rocznicy istnienia Instytutu, w CBK PAN zaplanowało nieznaczną renowację siedziby. Została unowocześniona sala konferencyjna (zamontowano m. in. klimatyzację) oraz nadano nowoczesny wygląd recepcji. Aktualnie trwają prace wykończeniowe.

6 czerwca zaplanowano kilkugodzinne uroczystości skierowane do pracowników Centrum oraz wielu, imiennie zaproszonych gości (m. in. Prezesa PAN, członków Komitetu Badań Kosmicznych i Satelitarnych, władz Polskiej Agencji Kosmicznej), wśród których będzie także gość honorowy ks. prof. Michał Haller.

W programie uroczystości przewidziano m. in. wystąpienie Dyrektora CBK PAN prof. dr hab. Iwony Stanisławskiej, wykład ks. prof. Michała Hellera pt. „Człowiek we Wszechświecie – Wszechświat w Człowieku”, koncert Chóru Akademickiego WAT, prezentację wydanej 15 maja br. książki dra Krzysztofa Ziołkowskiego pt. Poza Ziemię... Historia lotów międzyplanetarnych”czy sesję wspomnieniową, w czasie której odbędzie się pokaz zdjęć i filmów z historii CBK PAN. Całość zakończy spotkanie towarzyskie dla pracowników CBK PAN i zaproszonych gości.

Od momentu powstania Centrum bierze aktywnie udział w licznych eksperymentach prowadzonych w ramach międzynarodowych misji kosmicznych (do tej pory ponad 80) oraz współpracuje z agencjami kosmicznymi na całym świecie, głównie z Europejską Agencją Kosmiczną (ESA) i Narodową Agencją Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej (NASA), a także z Rosyjską Agencją Kosmiczną (Roskosmos), agencjami kosmicznymi Indii (ISRO) i Japonii (JAXA) oraz w ostatni czasie także Chin (CNSA).

Główne kierunki prac naukowo-badawczych w CBK PAN koncentrują się wokół:

  • fizyki Słońca (filia we Wrocławiu),
  • badania planet i małych ciał Układu Słonecznego,
  • fizyki przestrzeni międzyplanetarnej i astrofizyki,
  • fizyki plazmy,
  • geodezji planetarnej i geodynamiki oraz obserwacji Ziemi.

Nowe kierunki aktywności CBK PAN to zastosowania technik satelitarnych w wykorzystaniu nawigacji satelitarnej i obserwacji Ziemi w sytuacjach kryzysowych (Centrum Informacji Kryzysowej) czy też tworzenie zintegrowanych aplikacji oraz udział w światowych programach dotyczących ostrzegania i zapobiegania zagrożeniom kosmicznym. Ponadto w Obserwatorium Astrogeodynamicznym w Borówcu pod Poznaniem prowadzone są obserwacje laserowe satelitów (śledzone są też kosmiczne śmieci), utrzymywana jest geodezyjna stacja referencyjna GPS oraz Polska Atomowa Skala Czasu, wspomagająca także system Galileo. W grudniu 2016 r. została uruchomiona fontanna cezowa, co spowodowało, że Polska dołączyła do elitarnego grona państw, w których pracują najdokładniejsze na świecie zegary atomowe.

W CBK PAN zostały zaprojektowane i zbudowane instrumenty naukowe, pracujące w największych misjach ESA, tj.: Rosetta, Cassini-Huygens, Mars-Express, Venus-Express, Integral, Herschel, Exo-Mars, Bepi-Colombo czy Solar Orbiter. Urządzenia zbudowane w Instytucie orbitowały wokół Wenus i Marsa, wylądowały na księżycu Saturna – Tytanie oraz na komecie 67P/Czuriumow-Gierasimienko. A w przyszłości polecą na Jowisza, Marsa, Księżyc i Merkurego.

W latach 2010-2013 w Instytucie powstały dwa pierwsze polskie satelity naukowe BRITE PL – „Lem” i „Heweliusz”. Centrum jest także jednym z liderów przygotowania nowych polskich satelitów o naukowym, aplikacyjnym i wojskowym zastosowaniu.

CBK PAN bierze udział w wielu w realizacji europejskich innowacyjnych misji satelitarnych, wśród których Proba-3 będzie pierwszą na świecie misją weryfikującą technologię precyzyjnych lotów w formacji (konstelacji satelitów). Inną innowacyjną misją jest projekt OPS-SAT, który pozwoli przetestować zupełnie nowe technologie w sferze operowania satelitami.

Pracownicy CBK PAN zasilają także kadry polskiego przemysłu kosmicznego, np. firmę Astronika. Instytut jest także współzałożycielem firm: Astri Polska we współpracy z AIRBUS Space & Defence czy SpaceCase we współpracy z Hertz Systems sp. z o.o.

Czytaj też: CBK PAN laureatem programu Najwyższa Jakość QI 2017

Dziękujemy! Twój komentarz został pomyślnie dodany i oczekuje na moderację.

Dodaj komentarz

1 komentarz

czytacz Wtorek, 13 Czerwca 2017, 19:36
Ks. profesor Haller czy Heller którego książki czytam od lat ?